Één groot openlucht museum

'Daar stonden we dan, met mijn kantoorschoenen vol modder op de bocht van een dijk met uitzicht op de monding van het Zwarte Water, met open mond te kijken. In 2012 kregen Judith Flapper en ik de opdracht van Provincie Flevoland om in de Noordoostpolder (NOP) een locatie te scouten voor hét zevende landschapskunstwerk. De hurkende man (Exposure) van Antony Gormley was net gerealiseerd op de strekdam bij Lelystad en de provincie wilde nu een Nederlandse kunstenaar de opdracht geven om een landschappelijke markering te realiseren in de NOP'.

 

Unieke uithoek - als inspiratie voor Landart

© Marina van Dijk

'Na alle uithoeken afgestruind te hebben naar mogelijke locaties sprak ons de brede dijk bij het Zwarte Meer het meest aan. Vanaf de Kadoelersluis liepen we samen over de dijk richting het Vogeleiland. Hier zie je over het water aan de horizon het oude land en realiseer je je dat aan deze kant van de dijk de start van de moderne agrarische industrialisatie uit de jaren 50 zich bevindt. De polder laat zich kenmerken door een rigide verkaveling van strakke lijnen en karakteristieke betonnen boerderijschuren op de met bomen omzoomde erven. Het abstracte uitzicht van Flevoland voelt als thuis'.

Historie als basis - voor PIER + HORIZON

'Ooit lag in het Zwarte Meer een strekdam om de handelsschepen van de Hanze vloot veilig tot aan Zwolle te loodsen. Deze strekdam is nog altijd zichtbaar door de verkaveling in het landschap met aan het uiteinde een lichtwachterswoning. Een vreemde plek voor een vuurtoren. Dit baken ligt als een Readymade kunstwerk van Guillaume Bijl midden in de akkers, hier wordt duidelijk dat het IJsselmeer tegen de basaltblokken heeft geklotst. Het huis ziet eruit alsof de wachter nog in dienst is. Boven op het dak staat een koepel waar een zwaailicht in zit, afgedekt met een op zijn kop gezette oranje trechter als dak. Prachtige plek om langs te fietsen, de enige manier om erlangs te “varen” is om het fietspad vanaf de N352 te nemen richting het Zwarte Meer'.

Een levend schilderij - met lijnen die steeds veranderen

© Visit Flevoland

'Kunstenaar Paul de Kort heeft de historie van de strekdam en het Van Eesteren ontwerp van de NOP meegenomen in zijn ontwerp voor PIER+HORIZON, het zevende landschapskunstwerk dat in 2015 werd gerealiseerd in het Zwarte Meer. Vaak ga ik bij mooi weer even langs om vanaf de dijk te kijken hoe de rietmatten die op het water meedeinen met de wind de compositie van het kunstwerk doet veranderen. Elk seizoen ervaar je dit Landart-werk op een andere manier. Het landschap wordt hier een levend Mondriaan schilderij van horizontale en verticale lijnen door de palen en rietmatten. Je moet er wel wat moeite voor doen om er te komen. Dit kan met de fiets of met goede wandelschoenen aan. Die heb ik inmiddels standaard in mijn auto staan'. 

Adres: Zwartemeerdijk, 8317 PD Kraggenburg

Inmiddels zijn er al 9 landart objecten. Allemaal unieke kunstwerken van hoge kwaliteit en internationaal aanzien.

Elias Tieleman is beeldend kunstenaar en woont sinds 2006 in Lelystad. In opdracht van de gemeente Lelystad heeft hij van 2008 tot 2018 stichting De Barak gerund. Deze stichting initieerde kunstprojecten in de nieuwe wijk Warande. Nu is hij werkzaam als docent op het Cibap, creatieve vakschool in Zwolle en adviseur voor de Provincie Flevoland voor de Nota Cultuurbeleid 2021 – 2024.